سیدبن طاووس در نزد محققان عرصه پژوهشهاى اسلامى، نامى آشنا و جذاب است. وى داراى تألیفات ارزشمند چون لهوف و گاه منحصر به فردى چون کتابى مربوط به استخاره است و نیز داراى دیدگاههایى خاص. به نظر مىآید آنچه بیش از هر چیز این شخصیت برجسته شیعه را مقبول در میان دانشوران شیعه قرار داده است، جنبه معنوى و تعبدى او در کنار جنبههاى علمى و پژوهشى وى بوده است. این ویژگىها هر پژوهشگرى را ضمن آنکه به تحسین وا مىدارد، به سوى پژوهش درباره زندگى و آثار وى نیز سوق مىدهد. این نکته انگیزه تألیف کتاب حاضر نیز بوده است.
اما کتاب حاضر درصدد است فقط به منقولات تاریخى وى بپردازد و گزارشهاى تاریخى وى را بررسى کند.
نویسنده علاوه بر آنکه به معرفى و آثار سید بن طاووس پرداخته است، در پى پاسخ به سؤالاتى درباره نگرشها و نگارشهاى تاریخى اوست؛ سؤالاتى مانند اینکه او چه روشى در نگارش روایات تاریخى داشته است؟ در آثار خود از چه منابعى بهره جسته است، از چه کسانى روایت کرده، از چه افراد تأثیر گرفته، بر چه کسانى تأثیر گذاشته است؟ بر این اساس هدف نویسنده، شناخت جایگاه ابن طاووس در تاریخنگارى تشیع و تبیین تأثیرگذارى او در این مقوله به ویژه وقایعى چون حادثه عاشورا است.
نویسنده هدف فوق را با روش کتابخانهاى و مباحث خود را به صورت تحلیلى و تاریخى پى گرفته است و مباحث خود را در سه فصل عرضه کرده است: فصل اول: معرفى و آثار ابن طاووس؛ فصل دوم: تاریخنگارى و تاریخنگرى ابنطاووس؛ فصل سوم: نقش تاریخى سید.
برخى یافتههاى پژوهشگر کتاب حاضر از این قرار است:
۱. رویدادهاى زمانه او بى تأثیر در شکلگیرى شخصیت او نبوده است.
۲. او نقش مهمى در برخى علوم اسلامى از جمله تاریخنگارى تشیع داشته است.
۳. ابن طاووس به کتابها و تألیفات و کتابخانهاى بزرگ دسترسى داشته است.
۴. او تاریخنگار نیست، اما احاطه خوبى به منابع و گزارشهاى تاریخى داشته است.
۵. او نیز مانند دیگر نویسندگان تاریخ، داراى پیشفرضهاى مذهبى و کلامى بوده است که باید بین این دو تفکیک قائل شد.
۶. مهمترین اثر وى در تاریخ ائمه، کتاب لهوف است که آن را نه براى جهت تاریخى، بلکه براى زیارت و گریه نوشت. در این کتاب جنبه شهادت طلبى امام حسین7 حاکم است.
۷. به رغم آنکه او غالباً مشى عالمان و محدثان امامى را دارد، نظریاتى خاص و مخالف با مشهور نیز دارد.
۸. تأثیرگذارى سید بن طاووس بعد از قرن دهم و به خصوص از زمان علامه مجلسى و شیخ حرّ عاملى به بعد است.