نقش قبایل عرب در تاریخ تحوّلات اسلام، در گسترش و تثبیت اسلام در شبه جزیره عرب و آگاهی و شناخت پیشینه آنان می‌تواند روشن کننده بسیاری از زوایای تاریک تاریخ اسلام و جریان شناسی فکری و فرهنگی مسلمانان باشد.
قبیله‌ی خُزاعه یکی از قبایل مطرح عرب و از شاخه‌های قحطانی است که به زیر شاخه‌های متعددی تقسیم می‌شوند. پس از هجرت رسول خدا9 به مدینه منوّره، روابط صمیمی و همکاری بین خُزاعه و رسول‌الله9 هر روز ابعاد بیشتری می‌یافت و در هنگام بستن صلح حدیبیه نیز قبیله خزاعه پیمان همکاری خود را با رسول خدا9 اعلام کردند. در مورد اسلام آوردن خزاعه که همکاری و روابط آنان با رسول خدا9 سابقه‌ای دیرینه داشته، نه تنها نامه آن حضرت به «بُدَیل بن وَرقاء خُزاعی» و دعوت او به اسلام بلکه اسلام آوردن شاخه‌های مهمی از خزاعه هم چون بنی مصطلق و أسلم نیز قابل توجه است.
پس از رحلت رسول خدا9، قبیله خزاعه بر دیانت اسلام استوار ماند و در فتوحات اسلامی در شرق و غرب به همراه قبایل دیگر شرکت می‌کرد. خزاعه یکی از قبایلی بود که به رشد و گسترش تشیع کمک نمود. این گرایش به خاندان اهل البیت: و تشیع از سوی خزاعیان با حضور در نبرد جَمَل و صِفّین و نهروان در کنار امام علی7 روشن می‌گردد و در صف بندی عراق و شام به صورت گسترده از امیرالمؤمنین7 حمایت کردند. حضور خُزاعی‌ها در قیام حُجر بن عَدی و حادثه کربلا و در قیام توّابین نشان از همراهی آنان با تشیع دارد. برخی از نخبگان فرهنگی خُزاعی، از مشاهیر تاریخ اسلام و خواص یاران برجسته اهل‌بیت: به شمار می‌آمدند که در تدوین و گسترش معارف اسلام و تشیع نقش گسترده‌ای داشتند. در این کتاب نقش قبیله‌ی خُزاعه، یکی از قبایل بزرگ یمنی در تاریخ عصر رسول‌الله9 و دوران فتوح اسلامی و عصر خلفاء و دوره خلافت امام علی7 تا پایان سال ۲۶۰ هجری و نقش رجال دینی و علمی، فرهنگی، سیاسی و نظامی آنان در تحوّلات فکری و فرهنگی اسلام و تشیع مورد بررسی قرار خواهد گرفت. روش تحقیق در این کتاب توصیفی ـ تحلیلی با استناد به منابع اصلی می‌باشد.